Tỷ

Quẻ Tỷ là quẻ thứ tám, đến sau Sư. Đám đông gần gũi nhau, liên lạc với nhau — nên có quẻ Tỷ. Đây là quẻ về sự gần gũi, kết bạn, liên minh. Đọc Tỷ không phải để biết cách lấy lòng người, mà để hiểu nguyên tắc của một mối quan hệ bền: thành tín, trung chính, vì đạo chứ không vì lợi.

Hình tượng tinh tế: Khảm (nước) trên, Khôn (đất) dưới — nước thấm xuống đất, đất hút lấy nước. Đó là cái gần gũi tự nhiên, không cưỡng cầu. Hào 5 dương cương trung chính, một mình thống lĩnh năm hào âm — như ông vua được toàn dân tin cậy. Nhưng vua đó phải tự xét mình kỹ (nguyên phệ) — có đủ đức nguyên, vĩnh, trinh thì mới thật không lỗi.

Sáu hào Tỷ vẽ ra sáu kiểu kết bạn. Hào 1 — có lòng thành tín ngay từ đầu, thậm chí đầy như cái ang, sẽ có thêm điều tốt. Hào 2 — tự trong mà gần gũi với ngoài, giữ chính thì tốt. Hào 3 — gần gũi người không xứng đáng, gần kẻ xấu. Hào 4 — gần gũi với hào hiền, tốt. Hào 5 — vua đi săn chỉ vây ba mặt, để cho mọi người tự do tới lui — đạo gần gũi quang minh nhất. Hào 6 — không có đầu mối để gần gũi, vô thủy vô chung, xấu. Gần gũi mà không có cội rễ thì cuối cùng cũng rã.

Câu Đại tượng — "Địa thượng hữu thủy, Tỷ; tiên vương dĩ kiến vạn quốc, thân chư hầu" — có tầm rất rộng. Trên đất có nước, các nước liên hợp thành thiên hạ. Tiên vương dựng nước không phải bằng cách chinh phục, mà bằng cách thân thiết với chư hầu. Một liên minh bền là một liên minh dựng trên lòng tin, không phải trên sợ hãi.